Matcha komt oorspronkelijk uit Japan, waar het al eeuwenlang onderdeel is van de theecultuur. In tegenstelling tot losse thee die je trekt en weer weghaalt, drink je bij matcha het hele blad op, omdat het blad wordt fijngemalen tot een poeder. Daardoor krijg je meer voedingsstoffen binnen dan bij een kopje losse groene thee. De theeplanten voor matcha worden een aantal weken voor de oogst afgeschermd van zonlicht. Dat zorgt voor een hogere chlorofylproductie, wat de kenmerkende groene kleur verklaart en de smaak zachter maakt.
Net als yuzu en miso hoort matcha bij de Japanse keuken, al wordt het inmiddels ook buiten Japan volop gebruikt. Wie meer wil weten over die andere Japanse smaakmakers, kan de artikelen over yuzu en miso erop naslaan.
Het proces achter matcha poeder vraagt om precisie. Na de oogst worden de theebladeren gestoomd, gedroogd en ontdaan van steeltjes en nerven. Wat overblijft heet tencha en wordt vervolgens gemalen tot een fijn poeder met een steenmolen. Dat malen gebeurt langzaam, om te voorkomen dat de thee door warmte van smaak verandert. Hierdoor kost het maken van goede matcha poeder tijd, en dat verklaart ook waarom de prijs per gram vaak hoger ligt dan bij andere theesoorten.
Bij het zetten van matcha thee gebruik je geen theezakje of losse blaadjes, maar een theelepel matcha poeder die je met heet water klopt tot een gladde, licht schuimende drank. Traditioneel gebeurt dit met een bamboe garde, de chasen en de chawan. Je klopt het poeder in een zigzagbeweging door het water, zodat er geen klontjes overblijven en er een dun laagje schuim ontstaat. Voor wie dit vaker doet, is een matcha set een handige aanschaf. Zo'n set bevat meestal de garde, een lepeltje om het poeder af te meten en soms ook een kom, zodat je alles bij de hand hebt zonder los materiaal te hoeven verzamelen.
Wie liever geen pure thee drinkt, kiest vaak voor een matcha latte. Hierbij wordt het poeder eerst aangelengd met een klein beetje warm water tot een gladde pasta, waarna er warme (plantaardige) melk aan wordt toegevoegd. Het resultaat is een romige drank met een iets zoetere, zachtere smaak dan pure matcha thee. Veel mensen drinken een matcha latte als vervanger voor cappuccino, omdat het ook cafeïne bevat, maar dan op een meer geleidelijke manier vrijkomt in het lichaam.
Matcha wordt niet alleen gedronken, het wordt ook gebruikt om te bakken en koken. Denk aan matcha in cheesecake, pannenkoeken, ijs of energyballs. De smaak is sterk genoeg om zich te onderscheiden tussen andere ingrediënten, maar mild genoeg om niet te overheersen. Bij bakken is het slim om te kiezen voor culinaire matcha in plaats van ceremoniële matcha, omdat die laatste vooral bedoeld is om puur te drinken en een prijs heeft die daarbij past.
Matcha laat zien hoe een eeuwenoude Japanse traditie zich aanpast aan hedendaags gebruik, zonder dat de kern verandert. Of je het nu drinkt als thee, verwerkt in een latte of gebruikt om mee te bakken, de basis blijft hetzelfde fijngemalen groene poeder met een herkenbare smaak.
Ingrediënten (voor 1 glas)
Bereiding
